Инамлар Тястиги
Тястиг библийанын гыса бир гисмидир щансы апостолар таряфиндян биринжи ясирдян бяри сахланылыб. О, библийаны тямиз бир разылыг тяряфиндян гюстярилир. О, йедди фясиля бюлцнмцшдц щансылар Илащи, Хилас олмаг йолу, Инсанларын жавабдещлик юйрятмяляр, Месища щаггында юйрятмяляр, Шейтан порблеми, Аллащын килсяси вя шащлыэы. Гиришдя йени вя гядими кристийанларын арасында олан зиддийат щаггында данышылыр. Ялавядя Цчлцйцн инкишафы щаггында юйрятмяляр вар.
Кристиан Инамларынын
Инамлар Тястиги
Бу китабча сатылмазды.
Бу жямиййят марагларына ясасян пулсуз бир хидмятдир.
ISBN 06464 20506 4
Copyright © 1994, 1995, 1996, 1997
Christian Churches of God
Australia
Postbus 369, WODEN ACT 2606, AUSTRALIA
E-mail: secretary@ccg.org
First Edition August 1994
Second Edition February 1995
Third Edition June 1996
Fourth Edition March 1997
Австралийада чап едилмишдир
Union Offset Co. Pty Ltd, Canberra
сифаришииля.
Мцндярийят
сяйфя
Гириш и
Фясил 1. Илащи
Фясил 2. Хилас олмаг йолу
Фясил 3. Инсанларын жавабдещлийя юйрятмяляр
3.2.3.1 Нийя христийанлар Низама ряайят едиляр 18
3.2.3.2 Христианлар Аллащын ибадятханасы кими 19
3.2.6 Малийя ижаря 24
3.2.7 Мцщарибя вя Тястиг 26
сяйфя
Фясил 4. Месища щаггында юйрятмяляр
Фясил 5. Шейтан порблеми
Фясил 6. Кился
Фясил 7. Аллащын шащлыьы
7.1 Аллащын шащлыьынын гурулмасы 37
Ялавя 42
Гириш
Он йедди ясир кристианлыг иллащийятя баьлы олуб щансы ки яввялини нео-Платонизымла ялагядя олан Йунан фялсяфясиндян вя системиндян гютцрцр. Гцжцн вя о вахтын аляминин сябябиня Библийанын чатырылмасы вя Аллащын инсанлара ачылмасы щасандлыьы дяишилиб вя йаддан чыхарылдмышды. Нятижядя Niсaea (325Б.Я), Laodiсea (366Б.Я), Constantinopl (381Б.Я) вя Чalсedon (451Б.Я) шураларын ясасында бир структур гурулмушду. Бу структур Иллащинин метафизик гцжцйля йарадан цчлцк анлайышыны дяиштирди.
Laodiсea шурасыда (ганун 29) жяримя алтында ганунсуз сайраг гябул етди, бцтпяряслик фестивалары базар гцнляринин ситайишини гцн ситайишиня декабр айына вя христианлар пасха системини йахуди пасха системиня дяйишди. Щям дя библийанын башадцшмя системи вя низам дяйиштирилмишди. Муса тяряфиндян верилян низам артыг мянасыны итирмишди ондан ютрц ки, Йени низамлар бцтпяряслийи дцзя чыхардсын.Мисал цчцн, йемяк низамы сахланылмышды ки 10-жу акт ортадан гютцрцлсцн вя дигяр мятинляр. Инсанын саьламлыьына едилян еффект сямими олду. Буна бахмыйараг бцтцн нятижяляр мин иллярдян сонра цзя чыхдылар.Йемяйин бюлцнмяси ясасян онун иштядилмясиндя гурулмушду, щансы о заман библийанын ганунларыйла гадаьан олмушду. Йер системинин дцшкцнлцйц йерлярин тамамийля гцждян дцшмясиндян йубилей системинин сахланылмасында гюрцня биляр вя йерлярин Шянбя гцнляриндя динжялмяси щансы он доккуз иллик календарла айрылмаз баьлыйыйды. Йени гцняш календарынын йеридилмяси бцтцн Аллащ тяряфдян гурулан низамлары вя тябиятин дювр гармонийасына бюйук бир даьылыша аддымы олду.
Муасир Кристианлыг чох вя демяк олар ки, щеч бир шей ясл Кристианлыгдан гютурмцйцб. Ислам дининин галхмасы вя сонракы мцщарибяляр бу ики динин арасында дцз гятди чыхартды Кристианлыэын Авропада вя Гярб Асийадаки енмясиня щансы ки Йунан иллащийяти системиндя Каподиан иллащиййятини системини иштядяряк Аллащын цчлцк бирлийинин цстцндя гурулмушду вя миситк бирлик Иллащиля вя Иллащинин йериня тяшяббцс етдиляр.
Садяжя олараг цчлцк бирлийи системи ишлямир. Он йедди йуз илл бойу гедян бу сяф бир юйрятмянин ахыры бцтцн планетин даьылмасына вя библийанын ганунларыны сахлыйан адамларыны гачырдмасына гятди чыхартды.
Бу ишин мянтиги ондады ки, ян саф вя ян садя йолла библийанын биринжи сюзцнц щямидя йени Исанын вясийятийля верилян килсянин вя апостоларын горймасыды. Шцпясиз ки, бурада йазыланын ясасында бцтцн йаланчы сюзляр мцбаися едиляжяк вя арадан галдырылажах. Бу иш чох щасанд йазылыб ондан ютрц ки, бир нечя библийанын тялиматлары вя прафразлары, щансы кюмяклик бир мятини гюстярир, щамыйа чата билсин. Ахырда бй иш гюстярир ки, бй ишин мянасы бир нечяди вя мягсяди тямизди. Бцтцн бй йазы бир нечя мювзуйа бюлцнмцшдц ондан ютрц ки, чох йайылмыш горужу йайылма практикасы йахуд гурулушсуз мятинлярин габаэы алынсын. Бир нечя библийа мятинляри садяжя олараг йаланды (мисал цчцн Йоан биринжи китабы 5:7 ПАДШАЩ ЙАКОВУН РЯВАЙЯТИ; Биринжи китаб Тита гюндяриш 3:16 ПАДШАЩ ЙАКОВУН РЯВАЙЯТИ от Codex A) йахуд сяф тяржцмяляр (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 15:28 ДЦЗЯЛДИЛМИШ СТАНДАРТ РЯВАЙЯТ и т.д; Преподобный 3:14 ЙЕНИ БЕЙНЯЛХАЛГ РЯВАЙЯТИ среди многочисленного другие) гйрйлмйшдй сяф мятинлярин габаэыны алмагдан ютрц йахуд мятинляри дцз айдынлаштырмылар цчцн щансы Цчлцк бирлийи йахуд Каподосиан системиня дяйаг дурсун.
Мессища гайыдан заман юзцнля низамлар гятиряжяк, щансылары Мйсыйа вя Синайа вермишди вя щаммыйа онлары ачыхлайажах. Щяр кристианын бир мяжбурийаты вар тапмаг вя ишлятмякдир щансы йашамак вя ситайяш утмяк системидир бунун щамысы библийанын озцндя йазылыб. Щяр кристианын Исанын пейгямбярин образыйла йащамалыды вя Исанын системлярийля йашамалыды щансылары Иса щяйата кечирирди инсан кими вя якс етдирир. Бй ишляр щамысы сиеемин гйрйлмасы цчцндц ки, сяф он йедди йцз ил гурулан систем ортадан галдырылсын вя илк уол гайда билсин бцтцн инсанларын щяйатына бахмийарак онларын етдикляриня. Бизим мягсядимиз ондан ибарятдир ки жамащаты пешманчылыэа вя уени щяйата чыхардах.
Фясил 1.
Иллащи
Баш Танры бцтцн алямдя Аллащды. О, гадирдир, йерин гюйун вя бцтцн шейлярин йарадычысыдыр (Генезис. 1.1; Неимейа. 9:6; Псалмалар 124:8; Исайа 40:26,28; 44:24; Ямял14:15; 17:24-25; Вящй 14:7).О тяк олямязди (Биринжи китаб Тита гюндяриш 6:16). О бизим атамыз вя Аллащымыз вя Исанын атасы вя Аллащыдыр (Йоан 20:17). О ян йцксяк Иллащидир (Генезис. 14:18; Рягямляр 24:16; Ики Ганунлуг 32:8; Марк 5:7) вя йеганя щягиги Аллащды (Йоан 17:3; Йоан биринжи китабы 5:20).
Иса Аллащ тяряфдян биринжи щяййата гятирилиб (proototokos) (Колосйанлара гюндяриш 1:15) буна гюря дя Аллащын йарадыжылыьынын башлангчысыды (arche) (Вящй 3:14). О тяк анадан оланды (monogene) Тарынын оэлуду (Матфей 3:17; Йоан 1:18; Йоан биринжи китабы 4:9), пак рущдан майаланыб вя бакиря гыздан анадан олуб, Мярйам (Лука 1:26-35). О Исады йахуд Мессиа (Матфей 16:16; Йоан 1:41), Аллащ тяряфиндян гондярилиб бизи хилас етмяйя вя азад етмяйя (Матфей 14:33; Йоан 8:42; Ефесианлара гюндяриш 1:7; Тита гюндяриш 2:14). О ян йцксяк Танрынын оэлу сайылыр (Марк 5:7). О Танрынын оэлу сечилиб пак Рущун олцмдян дирилмякля (Ромалылара гюндяриш 1:4). Она Давыдын тахты верилиб ондан ютрц ки, о Йагубун Евийля щямяшялик идаря етсин, вя онун шащлыэы гуртармаздыр (Лука 1:32).
Пак Рущ (Ямял2:4) о мятлябди йахуд о Аллащын гцжцдц щансыны Иса сечилмишя гюндярмяйя сюз вермишди (Йоан 16:7). Бу шяхс деил лакин бу бир Иллащинин инкишафландырылмыш
Йашайан гцжцдцр. Бу цсулларды щансы бизи Аллащын тябийятинин иштракчысы едир (Пйотр икинжи гюндяриши 1:4), щансы Пак Рущла долдурулмушду вя буна кюря дя Танрынын бцтцн Оэулларыды (Иовун китабы 38:7; Ромалылара гюндяриш 8:14; Йоан биринжи китабы 3:1-2) вя Исаиля бирликдя мирас шярикляриди (Ромалылара гюндяриш 8:17; Галатлара гюндяриш 3:29; Тита гюндяриш 3:7; Йахудиляря гюндяриш 1:14, 6:17, 11:9; Иаковун гюндяриши 2:5; Пйотр гюндяриши биринжи китаб гюндяриши 3:7). Бу Танры тяряфдян мерилир онлара щансылар диляйтрляр (Лука 11:9-13) вя она итаят едирляр. Пак Рущ сакишляндиряндир щансы Аллащын гуларыны дцзгцнцйя апарыр (Йоан 14:16,17,26). Пак Рущ шаид гцжц баэышлайыр (Ямял1:8). Бу щядийяляри идаря едир бу биринжи китабда Corinсians 12:7-11 йазылыб вя бар верир щансы Galaшиans 5:22-23 изащ едилиб щансыларын щяжими йохду (Йоан 3:34 ДЦЗЯЛДИЛМИШ СТАНДАРТ РЯВАЙЯТ; Ромалылара гюндяриш 12:6). Бу эюстярир ки Аллащ ахыр ки щар йердя, щяр бир шей олур (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 15:28; Ефесианлара гюндяриш 4:6).
1.4 Мцгяддас Рущун Иса пейгямбяря вя жамаата мцнасибяти
Пак Рущ хачачурандан габаг олур. Рущ бир шяхси Танрыйа Исадан верир (Йахудиляря гюндяриш 7:25). Рущун биринжи бары шяхся хачачуранда верилир, Romansдан 8:23, щансы тямиз кюстярир ки, юйрянмя бядяндян чыхмамыш башламыр.
Беляликля биз йентдян анадан олмушух лакин биз гцндя йетиширик Рущун ичиндя Исанын о замана кими биз Аллащын шющрятиня чатырыг. Пак Рущ – Доьрунун Рущуду (Йоан биринжи китабы 4:6, 5:6) вя дцзгцн данышараг биз Исанын ичиня инкишаф едирик биз башымыз щяр бир шейдя (Ефесианлара гюндяриш 4:15). Пак Рущ Танрнын Рущудур (Ромалылара гюндяриш 8:14) вя инам Рущудур (Корефйанлара гюндяриши икинжи китаб 4:13) щансы щяр бир шейи ахтарыр вя щяр бир шейибилир (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 2:10-11, 12:3 ff).
Беляликля Пак Рущ Танрынын цчлцйцнцн азад бир нюктейи-нязяр дейил лакин орада бир мяна вар щансы бизи Елощим едир (Захарийа 12:8). Рущ Аллаща бизим фикирляри чатдырыр вя чох мювжцдлуьумузу. Исайнан бизя ваистячи йахуд ваистячилик elohim йахуд theos (Псалмалар 45:6-7; Захарийа 12:8; Йахудиляря гюндяриш 1:8-9) щансы Исаны бизя кюмяк, юйрядмяк вя ращатлашмаг едир вя бизя Аллащын гцжцнц щяйата кечирмяйя имкан верир. Рущ щяр шяхся Аллащ тяряфдфн кясилян бир гцввя верир ки бядяни эцждяштирсин щансы 1 Corinthians 12:7-11 йазылыб.
Рущ дяйана биляр (Тесалонианларын биринжи гюндяриши 5:19) етина едилдийи заман йахуд кюврялдии заман (Ефесианлара гюндяриш 4:30) вя бу шяхсин йахшылыьына вя пислийиня тярсир едир.
Пак Рущун бары Galatiansдан 5:22 олан севги. Буна гюря биз бир –биримизи севмийяндя Пак Рущ мювжуд дейил.
Рущ бир Танрыйа ибадят йолудур Philippiansда 3:3 йазылдыьы кими. Беляликдя о Ибадят етмяк цчцн щядяф ола билмяз вя буна кюря Танрыйла Атайла бир щла билмяз.Бу гцж Исаны сяйащатландырыр. Буна гюря Иса Щямяшялик Атадыр (Исайа 9:6) щансылардан чохсу Атадыр Жяннятдя вя йердя (Ефесианлара гюндяриш 3:15). Иса щямяшялик Атадыр щамысынын. Бутун бу Аталар вя аиляляр Танрынын адыйла адланыр, щансы сябяб олур, Биз Аллащын габаьында яйилирик, она ибадят едяряк.
Иса илканадан олмуш йахуд илк тюрядилмиш. Онун йчйн щяр бир шей йердя вя гюйдя гурулмушду, эюрцнян вя эюрцнмяз, йахуд тахтларда йахуд доменионларда йахуд кнйазлыгларда, щяр шей онун цчцн вя ондан дцзялмишди. О, няр бир шейдян габагды вя онун ичиндя щяр бир шей йерляшир (Колосйанлара гюндяриш 1:16-17). Лакин тякчя Танры ону тюряди вя ким истяйир йаратма вар вя Исанын ичиндя йашайыр. Буна гюря, Иса Танры дейил щеч бир жцр вя Танры Атадыр вя Танрыды вя тякчя олцмсцздц (Биринжи китаб Тита гюндяриш 6:16) щямяшялийин ичиндя
йашийан.
Христианлар бу дцнйадан канар чаьырылмышды хидмят вя итщаф цчцн.Чохсу чаьырылмышды лакин бир гисми сечилмишди (Матфей 20:16, 22:14). Христианлар сечилмишди, Иса Танры тяряфдфн сечилдийи кими (Лука 23:35). Сечим Иса тяряфдян сечилмишди (Йоан 6:70, 15:16,19), Танрынын Гюстяришинин алтында (Пйотр гюндяриши биринжи китаб гюндяриши 2:4).
Килсяйя кюмяк цчцн, сечим Кился кимди, йахуд рущи верилиб Аллащын гизлт анлайышына. Пак Рущ бир механизыйды щансыйла верилмишди Аллащын гизли анлайышыны баша дцшмяк вя онун Патышащлыьыны (Марк 4:11). Аллащын мцдрцклцйц цчцн гизли данышылыр (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 2:7), щансы Аллащын гулугчуларыйла баша салынмышды (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 2:7, 15:51). Танры цчцн гялчягдя баш верди гизли кими (Ефесианлара гюндяриш 1:9) щансыны Танры юз гулукчуларына вящй верди. Гизлинчилик Исанын сечкилийиндян кечир. Павел деди
… Нязяря алараг ки, сиз Аллащын ижаря щаггында эцзяштини щансы мяня сизин цчцн верилмишди, нежя гизлинчилик мяня чатырылмышды ачыхламайла, мяним гысажа йазымда. Сиз буну охуйан заман сиз щисс едя билярсиниз нежя мян Исанын гизлинчилийин ичиня гирирям, щансы гюркямли инсанларын ушагларыйла едилмямишди щансы инди цзя чыхды онун пак апостоларына вя пейгямбярлярийля Исыйа; бужур Gentiles давам едирляр вярясяйя, щямян йерин цзвляри вя сюзц йевангелийадан Исайа верян иштракчылар (Ефесианлара гюндяриш 3:2-6).
1.5 Исанын, Иблисин вя Сащибин Танрыйа мцнасибяти
Елощим вя Theoi щаггында Библийада йазылыб, мяналары иллащилярди. Иса онлардан бири иди щансы Кющня Вясийятдя Елощим алтында йазылыб (бах Захарийа 12:8). Иса Йени Вясаитдя Дан улдузу кими йеря гайдажак. О юз вязийятини сечилмякнян бюлцштцряжяк (Вящй 2:28, 22:16).
Библийайла Аллащ Исанын Аллащы вя Атасы кими гюстярилир (from Ромалылара гюндяриш 15:6; Корефйанлара гюндяриши икинжи китаб 1:3, 11:31; Ефесианлара гюндяриш 1:3,17; Колосйанлара гюндяриш 1:3; Йахудиляря гюндяриш 1:1 ff; Пйотр гюндяриши биринжи китаб гюндяриши 1:3; Йоан икинжи китабы 3; Вящй 1:1,6, 15:3). Иса юз йашайышыны, гцввясини вя гцжцнц Аллащын Атанын ямирийля алыр (Йоан 10:17-18). Иса юз истяйини бирляшдирир она, ким Аллащды (Матфей 21:31, 26:39; Марк 14:36; Йоан 3:16, 4:34). Аллащ сечими Исыйа вермишди вя Аллащ Исадан цстцндц (Йоан 14:28) вя щяр бир шейдян цстцндц (Йоан 10:29). Беляликля Иллащи юз йеганя анадан олан оьлуну бу дцнйайа гюндярди ки, биз ондан йашайа биляк (Йоан биринжи китабы 4:9). Мящз Иллащи Исанын йцксялдир йахуд шющляндирир (Йоан 8:54), Иллащи Исадан цстцндц (Йоан 14:28). Аллащ бир даьды Даш Карханасы йахуд Тяпя кими щансындан башкалары чыхардылыр, Жошуанын чахмаг дашы 5:2 щансы Исраили кясир, баш вя ян хейирли сябяб (Ики Ганунлуг 32:4). Аллащ Исраилтн Даьыды, онларын хилас Даьыды (Ики Ганунлуг 32:15), Даь щансы онлары ишыьа чыхартды (Ики Ганунлуг 32:18,28-31). 1Samuel 2:2 гюрсядир ки, Аллащ бизим даьымызды, Щямяшялтк Даьды (Исайа 26:4). Щамы бу Даьдан чапылыб щамы Аврамын инамда нясили олан кими (Исайа 51:1-2). Мессиа бу Даьдан чапылыб (Даниелин китабы 2:34,45) ки, бцтцн империалары юзцня гул етсин. Танры бу Даьды йада бинювряди Иса йчйн щансы бунун цстцндя юз килсясини еикяжяк (Матфей 16:18) вя щансынын цстцндя юзц динжялир. Мессища ясас Кцнждашыды Аллащын Ибадятханасынын, щансынын сечими Наос вя йа Паклардан Пакы, Пак Рущун сахланылма йери.Ибадятхананын бцтцн дашлары Аллащ даьынданды, Иса олдуьу кими, вя Исайа Рущ Даьы верилмишди (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 10:4), Щцжцм Даьы вя илишян даш (Ромалылара гюндяриш 9:33) щансы Ибадятхананы дцзялдир.
Иса ибадятхана йарадыр ондан ютрц ки, Аллащ щяр шей вя щяр йердя ола билсин (Ефесианлара гюндяриш 4:6). Аллащ Исаны щярйердя вя щяршей олмаьы малик етди (panta kai en pasin Колосйанлара гюндяриш 3:11) щяр бир шейи онун айаьынын алтына гойду (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 15:27) она Килсянин цстцндя цстцнлцк малики верди щансы онун бядяниди; онун бцтцнлцйц щяр шейи вя щяр йердя долдулур(Ефесианлара гюндяриш 1:22-23). Танры щяр шейи Исанын Алтына гойанда, бу ачыхланды ки, Танры щяр бир шейи биля-биля онйн айаьынын алтына гойур(Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 15 :27).
О заман ки, щяр шейи Исыйа табе олур онда Исанын юзц Аллаща табе олур щансы щяр шейи Исыйа верди ки , Аллащ щяр йердя щяр шей ола билсин(panta en pasin Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 15:28 not as per ДЦЗЯЛДИЛМИШ СТАНДАРТ РЯВАЙЯТ). Беляликля Платонун юйрятмяляри щансы Исаны вя Танрыдан цчлцйя бирляшдирмяйя чалышыр пак йазылара етираз едир. Иса Аллащын саь ялинин алтында отуражак онун йюлядилмясинин алтында (Heb 1:3,13, 8:1, 10:12, 12:2; 1 Пйотр гюндяриши 3:22) вя Аллащын тахтыны бюляжяк сечилмишляр бюля биляжяк кими щансы Исыйа верилмишди(Вящй 3:21) щансы Аллащын тахтыды (Псалмалар 45:6-7; Йахудиляря гюндяриш 1:8) йахуд Аллащ сянин тахтынды щансы тяржцмя олунур Сянин татын Йа Танры (Дцзялдилмиш стандарт рявайят анатасийасына олан щашийийя бах).
Гюндярян Танры Гондярдийиндян цстцндц (Йоан 13:16), нюкяр юз Аллащындан цстцн ола билмяз (Йоан 15:20). Иблис Исаны сящрада сынайырды вя щягигятдя Иблисин йохламасы башлады. Иблис бу планетин дан улдузу олан, Шейтан вя Ишыг гятирян (Исайа 14:12) щямидя онун башчысы вя мцялими кими щягигятян Илащимиди щансы Аллаща Атайа табе олурду.
Иса гяряк Улдуз олайды щансы Йаковдан чыхмалыйды (in Рягямляр 24:17). Беляликля Мусанын китабларында гюстярилир ки, бир дан улдузларындан бири щансы бу планетин даьылажаьында олажаг (in Иовун китабы 38:7) Елащимлярдян бири гяряк Йаковун адамы вя Давуддан олмалыды (Вящй 22:16).
Бу Елощим биз Иса пейгямбяр таныдыьымыз кими щяля бу планетин Дан Улдузу олмамышды. Бу йер Иблис тяряфиндян тутулмушиди (from Исайа 14:12 and Изикийил Китабы 28:2-10).
Забур сцрясиндя 45:7 дейилир ки, Иса Исраил Елощимини дуаланмышды вя юз силащдашларында йахуд партнйорларындан цстцн олду. Анжак Иса дан улдузу йериндя олмамышды вя гялян гялишинядяк олмайажак.
Вязифя вя йер сечилмякля Иса иля бюлцштцрцляжяк, щансы юзцнцн тябийятини Дан улдузу кими онлар иля бюлцштцрцр (тяржцмя едилиб Гцн Улдузу Пйотр икинжи гюндяриши 1:19). Сечилмишляр сюз верирляр ки юз гцжлярийля вящйдян 2:28 бюлцшяжякляр. Шейтан, Дан Улдузу кими Аллаща Бюйцк кими йахуд Аллащ Ата кими бир мейдан охуду Isaiah 14:12 дейилдийи кими. О чалышды ки онун тахтыны галхызсын йахуд йуксялдсин, Аллащын Тахтыны, Аллащын улдузларындын йухары йахуд Елощим шурасындан. Бу шура Бир Елощим уахуд Аллащ ижмаиди Psalm 82:1 гюстярилдийи кими. Бу Irenи гюрмяк цчцн бир марагды? бизи, Поликрапын тялябялярини, Жонун тялябялярини, Psalm 82:1 тчтндя йазылмыш вя Theoi йахуд Аллащ щаггында щансы сечилянляридя ора дахил едиб, бужур гютцрцлцрля (Heresies Гаршы, Bk. 3, Ch. 6, ANF, Vol. 1, p. 419).
Аллащ оьуллары чохду (Иовун китабы-дан 1:6, 2:1, 38:7; Псалмалар 86:8-10, 95:3, 96:4, 135:5) щансы Bene Elyon йахуд Дащада Гцжлцнцн оьланлары кими таныныр. Адамларын сечимидя Аллащын ушаглары кими сайылыр (from Ромалылара гюндяриш 8:14). Беляликля, Иса вя Аллащын сечилмиш ушаглары онларды щансылар Аллащнандылар Пак Рущундан, йерин йарананындан сечилмишдиляр. Иса она гцж верди адам олмагдан цчцн. О вя бцтцн сечилмиш ушаглар Ушаглаштырылманын гцжцнц гябул едилляр мувафиг олараг Рущун Паклыьына онун олцлярдян Дирилмясиня гюря (Ромалылара гюндяриш 1:4).
7:35-39 Сурадан о бир Мяляк иди щансы Мусайла вя Sinaiла данышды вя бу Мяляк Исаиди. Galatшиans 4:14 ичиндя Павел юзцнц Аллащын мяляйиня йахуд Исыйа охшадыр.
Щямчинин биздя Мяляк олажых (Матфей 22:30) бир интизам кими йахуд isaggelos кими (Лука 20:36 дан), Исаиля ортаг вяряся олурлар (Ромалылара гюндяриш 8:17; Галатлара гюндяриш 3:29; Тита гюндяриш 3:7; Йахудиляря гюндяриш 1:14, 6:17, 11:9; Иаковун гюндяриши 2:5; Пйотр гюндяриши биринжи китаб гюндяриши 3:7). Гядим вясаит YHВH Мяляйини Jehovah вя Elohim таныйыр (Нятижя 3:2,4-6 щарда Аллащ йахуд Елощим мяляк кими иди; cf. Захарийа 12:8). Зябур сурясиндя 89:6-8 гюрсядилир ки, орада Пакларын шурасы вар (qedosim йахуд qadoshim, щямчинин адамлардан иштядилиб) ич вя харижи шуралодан дцзялдилмиш. Бу бир цстцн Аллащын ядалятли шурасыдыр.
Иблис Исаны бир башка йоллара алдатмак истяйирди. Биринжиси Иблис Исаны Аллащын оьлу кими йозду (in Матфей 4:3, 4:6; Лука 4:3). Шейтанда Исаны Аллащын оьлу кими йозду (in Матфей 8:29; Лука 4:41; Марк 3:11). Иблис чалышырдыкы Иса юзцнц Аллащын оьлу кими бяйан етсин, онда Аллащ сюз вермишди ки, она бцтцн Мяляклярин гцжцнц веряжяк (in Псалмалар 91:11-12). Иблис лазым саймад ки, сян вя бцтцн онун йолларындан вя ялавя едилмиш щяр вахтына. Беляликля Иблис Пак Йазыны корламагла Исанын Жаныны алмаг истяди.
Иса щеч вахт Иблиси йахуд Шейтаны дцзялтмяди исрар едяряк ки, О Танрыиди Танрынын оьлу йох. Доьрудур, щеч бир Шейтан Иса юлянядяк чялщд гюрсятмяди имтина едсин ки, Иса Танрыдыр ондан ютрц ки, юйрятмя Иса Аллащды нежя Аллащ Ата Аллащиди гуртулсун вя беляликля юлцмдян сонра гялидиляр чатдылар она щал бу ки Иса йашайан заман буну тякзиб едирди. Беляликля бцтцн алдатмалар ондан ибарятирди ки, Исанын Аллаща ибадятини даьыдсын щямчинин Пак Йазыныда. Иблис чалышды ки, Иса она Ибадят едсин. О планетин идаря етмя имканы Исыйа сюз верди ягяр Иса она ибадят едся. Иса онун планети идаря етмяйини имкар етмяди йахуд доьрудур ки, о идаря едир. Иса онун йериня жаваб верди
…Бу йазылыб : сян гяряк юз Танрына сянин Аллащына йеганя олараг Она ибадят елямялисян.
Иса Иблися юзцня ибадят етмяйиня демяди анжаг ону низамларда гюрсятди. Иса щеч вахт юз йериндя олараг жялщт атмады ки, Аллащын йериня олсун. О деди ки, о Танрынын оьлу олуб. Бу она гюряиди ки, о излярля гедирди.
Матфей 27:43 йазылдыьы кими.
О Аллаща етибар Едир. Гой Аллащ ону инди хилас елясин, ягяр о истяйирся онй деди «Мян Аллащын оьлуйам».
О бурдайды Иса Пак Йазыны гуртармак цчцн гышкырды Зябур сурясиндя 22:1.
Мяним Аллащым, Мяним Аллащым ня цчцн сян мяни бурда гойдун?
Иса бцтцнлцкля юзцня Аллащ кими бахмыр. Нязяря алмагла ки, о бцтцнлцйцн бир кисми иди щансына о мцражият етди, щансы мянасыз иди.
Дяжжалын юйрятмяляри Жонун биринжи китабында 4:1-2 сурада йазылыб. Дцзкцн Жонун биринжи китабынын гядими мятини Irenæus-дан фясил 16:8 тязядян гурулду (ANF, Vol. 1, fn. p. 443).
Беляликля бил сян Аллащын рущу: Щяр бир рущ щансы Иса Пейгямбяри сайыр ки, жисмдя гялиб Аллащданды; вя щяр бир рущ щансы Исаны Аллащдан айырыр Дяжжялдяндир.
Тарихи сократ дейир (VII, 32, p. 381) Иса Пейгямбяри инсанлыьыны Иллащийятдян айырмаг истяйянляря гюря кечид даьылмышды.
Иса оьул кими Бир доьурчу Танры дейил (Йоан 17:3).
Щямчинин Лукада йазылдыьына гюря онлар сорушду, Сян онда Танрынын оьлусан?
О жаваб верди, Сиз дцзсцз десяз Мяням.
О Танрынын оьлу кими
Matthew 27:54 йазылмышды щарада онлар деди, Доьрудан бу Танрынын оьлу олуб.
Mark 1:1 Йеванэелинаны сайыр Иса Пейгямбяр кими, Танрынын оьлу.
Luke 1:35 тястиглийир ки, Пак анадан олмуш гяряк адлансын, Танрынын оьлу.
Исаны Танрынын оьлу кими баша дцшянляря Аллащдан вящй верилиб .
Симон Питер жаваб верди вя деди: « Сян Исасан, йашайан Танрынын оьлу.» Иса жаваб верди вя она деди: « Хейир-дуа сяня Симон Бар-Жонащ, жисимдян вя гандан ютрц сяня гюстярилмяйиб, лакин МЯНИМ АТАМ щансы жяннятдя (Матфей 16:16-17).
Matthew 11:27 йенядя юз сурасында дейир
Щяр бир шей мяня чатыр МЯНИМ АТАМДАН вя щеч кяс Атаны танымыр оьулдан башка. Беляликля щеч кяс оьулладан башка Атаны танымыр вя оьул щяр бир кяся Атаны вящй едя биляр.
Беляликля Ата жамаата вящй верир вя онлары Исыйа верир щансы сонра Атаны онлара вящй едир.
Щеч бир шцпя йохдур к, Аллащ йеганя вя щюкмрандыр. Саламон рявайяти китабы 30:4-5 суралары Аллащын адыны вя онун оьлуну гюрсядирляр.
Ким йухары жяннятя галхмышды вя ким ашаьы енмишди?
Ким бцтцн кцляйи онун ялиня йыьыб?
Ким сулары онун плашына йыьыб?
Ким дцнйанын ахырларыны дцзялдиб?
Онун вя онун оьлунун ады няди? Де мяня , билирсянся.
Аллащын[Елощун] щяр бир сюзц нюгсансызды: О, ондан кюмяк истийянляр цчцн дайагдыр.
Онун сюзляриня щеч бир шей ялавя етмяйин, йохса о сизи жазаландырыб вя йаланчы чыхардажаг.
Библийа юзцнц вя Танрынын адыны изащ едир ямяля гялмиш суалдан сонра вя гюстярилир ки, щлмаьы Атадан вя Оьулдан ибарят дейил, анжаг йягинки Онун оьлу вар.
Сонра Йени Вясаитдя дейилир ки, Бунун юзц Атадыр вя она ситаиш етмяк лазымдыр. Жон 4:21 сурада Иса бир Самаретиан гадына хябярдарлыг едир ки, вахт гяляжяк вя ситаиш етмяк олмайажак ня гадынын даьында нядя Ирусалимдя. Анжаг О, Жон 4:23 сурада шцпясиз дейир
Вахт гялир вя инди ясил ситаиш едянляр Атайа Рущда вя дцзгцнлцкдя ситаиш едяжякляр, она гюзяки онлар о жцр ситаиш едянлярди щансыны Аллащ юзц ахтарыр. Иса бурда ситаиш олунаны гюстярир бир Ата кими анжг юзцнц йох. Бубир Аллащсызлыгды Исыйа ситайяш етмяк Жон 3:14 сурясиндя гюрсядилдийи кими щарада Жамаатын оьлу галхызылмалыдыр Муса серпенти вяйши йердя галхыздыьы кими. Иса хача чякилмишди ки, адам ядяби йашасын, ондан отрц йох ки, Исыйа ситаиш едилсин, сяф дейилдийи кими. Бу сяф бир тястигдян сонра сяф фикирляр гетди ки, христианлар Исанын бядяниня ситаиш едиляр вя ганын ичиндя евхаристийийа.
Елощ Гядим Вяссаитдя Аллащды вя Йени Вясаитдя Ибадятхана Иса Пейгямбярин Атасы дыр. Ирусалимдяки ибадятхана Елощинин Евидир (Ezra 4:24; 5:2,13,15,16,17; 6:3,5,7,8,16,17; 7:23). О, Исраилин Елощииди (Ezra 5:1; 7:15), жяннятин ян бюйцк Елощу (Ezra 5:8,12). Она, ибадятханада нязир дейирдиляр (Ezra 6:10) бурада О юз адыны йашатды (Ezra 6:12). О, ибадятхананын тикилмясини сифариш верди (Ezra 6:14) вя бцтцн рцщаниляр Онун гулуьундадылар (Ezra 6:18; 7:24) вя Онун истяклярини едиляр (Ezra 7:18). Елощун низамы жяннятин низамыдыр (Ezra 7:12,14). Онлар щансылар Елощун ганунларыны билиляр гяряк билмийянляри оргятсинляр (Ezra 7:25) вя щаммы бу ганунларла щюкм вериляжяк (Ezra 7:26). Бу Атадыр щансы йеганя Елощ вя ян цстцн Аллащ, Мессищанын Атасы вя бцтцн башкаларынын.
Фясил 2.
Хилас олмаг йолу
Инсанлар Аллащын образыйла вя охшарлыьыйла йарадылмышдыр (Генезис. 1:26-27). Адам вя Йева итаятсизлийя гюря лянят олунмушдулар (Генезис. 3:16-19). Бу усйана гюря гцнах вя олцм жамаата цстцня дцшдц (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 15:22; Ромалылара гюндяриш 5:12).
Аллащ истяйир ки щеч бир жисим инжисин (Пйотр икинжи гюндяриши 3:9). Жамаат гунахдан азад олмагдан цчцн Аллащ Хилас йолу дцзялтди щансы юзцндя жямляштирир олцмжя гурбан, Исанын Онун оьлунун дирилмясини (Йоан 3:16). План давам едижи бир мящсулду щансындан Иса юлянлярин ичиндя биринжи барды (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 15:20). Хилас олунмаг планы гцзгц кими щяр ил Библийанын Пак Байрамларында якс олунур (Левит китабы 23).
Иса деди:" Йазылыб, тякчя чюрякля инсан йашайнмаз амма Щяр бир Аллащ дедийи сюзля"(Матфей 4:4; Лука 4:4). Библийаны Пак йазы да адландырырлар (Даниелин китабы 10:21), щансы Инсанларын хиласы цчцндц вя Аллащын гцжцнцн гюрсядирилмяси (Нятижя 9:16; Ромалылара гюндяриш 9:17). Хилас йолу Исаданды (Ромалылара гюндяриш 10:11) щансы дейилмишди Пак йазыдан, Мусадан вя пейьямбярлярдян (Лука 24:27), Пак йазылар ися пейьямбярликди (Матфей 26:56; Ромалылара гюндяриш 1:2). Бцтцн Пак йазы Аллащ тяряфдян илщамландырылмышды вя юйрятмяк, йохламаг, адамы дцз йола гоймаг, дцзгцнлцк юйрятмяк цчцн ращатды, гой Аллащын Адамы щяр йахшы ишя щазыр олсун (Икинжи китаб Тита гюндяриш 3:16).
Пак йазы Исанын вя Апостоларын вахтында Гядим Вясиййят адланырды(Матфей 21:42; Марк 12:10; Ямял17:2). Гядим Вясиййят Пак йазыдыр щансынын щаггында Темофейин икинжи китабында 3:6-жы сурада. Тязя Вясийят Гядим Вясийятя ялавядир. Йени вясийят кющняни явяз елямир.
Гядим Вясаит тез бир вахта йазылмышды ки, бизя йол гюрсядсин ондан ютрц ки, биз бир дайанаг вя диряк цмцдц Пак Йазыдан ала биляк (Ромалылара гюндяриш 15:4). Сяфляр о йазыларын сяф билмясиня гюря баш верир (Матфей 22:29; Марк 12:24). Бироенес (йахуд Береанс ПЙР-патышах Йаковун рявайяти) щяр гцн Пак Йазылары имтащана чякирди, субуд едяряк ки, дейилянин щамысы доьрудур. Бу юлчцлмцшдц бир наьыл йазы кими (Ямял17:11). Бцтцн Библийанын йазылары Пак Йазыдан гютцрцлцб эюстяриш бя эюстяриш, йазы бя йазы (Исайа 28:10). Пак Йазы гюстярир ки, Иса юзц Мессищадыр (Ямял18:28).Бу Исадыр Пак Рущун баша дцшмясийля, щансы сечилмишдярин башыны ачыр ки, Пак Йазыны баша дцшцнляр (Лука 24:45).
Гядим Вясаитин Пак Йазылары щяуата кечмялидир (Матфей 26:54,56; Марк 12:10, 14:49) вя щеч жцр даьыла билмяз (Йоан 10:35). Чох йазылар дцз вя щяйята кечди Исаиля, йахуд Исанын гялян гялишиндя олажак (Вящй 1:7, 12:10, 17:14, 19:11-21), щансы гцждя вя шющрятдя олажак (Матфей 24:30).
Адамларын йашайышы цчцн йахуд ябяди щяйат ялдя етмяк цчцн, Аллащ пешманлыг тяляб едир. О, пешман олмаса онда юляр (Лука 13:3,5). Иса гюндярилмишди жамааты пешманчылыьа чаьырмаг цчцн (Лука 11:32). Иса юз хидмятини Жон баптист тутулмасындан сонра башлады (Матфей 4:12). Жонун тутлмасы Йащуди Пасхасындан сонра 28 Е.Я. баш верди (Йоан 3:22-24, 4:12) щансы йер тутду Йащуди Пасхасындан сонра Жон юз хидмятиня башлыйандан сонра Тибериусун он бешинжи илиндя (Лука 3:1). О вахтан Иса тяблиф елямяйя башлады жамааты решманлыьа чаьырарах Аллащын Падшащлыьы цчцн жяннятин ялиндя (Матфей 4:17). Иса юз тялябялярини Евангелийанын пешманчалыьына юргядирди, вя шейтанлардан вя натямиз рущлардан цстцн гцж верирди (Марк 6:7,12; Лука 10:1,17-20).
Пешманчылыг тягдим едилирди бир эцнаща (йахуд Пислийя) башлангыж вя дцзялдиш кими (Ямял8:22), ондан ютрц ки Аллащ тяряфдян баьышлансын, вя О бизим цчцн щазырланмыш Исаны бизя гюндяря билсин (Ямял3:19-20).
Бутун анлашылмаз вахты гыраьа гойараг, Аллащ инди щаммыйа пешман олмаь ямр едир, жяза цчцн бир гцн сечяряк (Ямял17:30). Беляликля пешманчылыь чохалдырылмышдыр бцтпяряслийя (бах Ямял15:3). Тювбя едян вя Аллаща ситаиш едян, тювбя едян гцнащкар гяряк юзцня табя олан ишляри гюрсцн (Ямял26:20).
Ефесдя олан Кился тювбя олмаьа чаьырылды вя йадына сал щардан онлар дцшмцшдцляр вя елядийин ишляри гюр (Вящй 2:5). Пергамда олан Кился дя тювбяйя чаьырылмышды (Вящй 2:16). Щямян шей Фиатириада йерляшян килсядя баш вермишди (Вящй 2:21-22), щансынын дюнмцшляри зина етдиляр йалан мцялимиля. Сардийада олан Кился дя тювбяйя чаьырылмышды
йахуд Иса гечя оьру кими гяляжяк вя онлар билмяйяжякляр ня вахт о онлары тапажаг (Вящй 3:3). Иса юз севдиклярини ифша едир вя жазаландырыр. О, тяляб илийир ки, онлар (бу жцр верилмиш Лаодикийляр) жящд едсин вя тювбя едсинляр (Вящй 3:19). Беляликля тювбя бцтцн Аллащын Килсяляриня йайылыр вя щяр кясин жавабдещлийидир (Иаковун гюндяриши 5:19-20).
2.5 Хачачуран
Бцтцн щюкцм Исайа верилмишди онун дирилмясиндян сонра (Матфей 28:18). О, ямр верди ки, онун апостолары кедсинляр юргянсинляр бцтцн халглары, онлары хач елийяряк Атананы Оьулун вя Пак Рцщцн адына (Матфей 28:19). Онлары юргядяряк Иса дедикляриня риайят един.
Бу жур О онларла щямишя олажаг юмрцн ахырына гядяр (Матфей 28:20).
Тювбя гяряк хачландырмагла бир гетсин ки, Пак Рущун верэисини алсын (Ямял2:38). Сян Пак Рущу ала билмярсян о замана дяк сян тювбя едясян вя хачландырыласан беляликля тязядян анадан оласан. Тязядян анадан олмасан сян Аллащын патшахлыьына гирянмярян (Йоан 3:3,5). Тювбя сябябди хачаландырмагла вя Пак рущун алмасыйла. Беляликля ушагларын хачланмасы мянтигля гыраг едилир, якс Библийада. Тювбянин илк шярти Жон хачаландыран нишанланмышды щансы Пак Рущун Исада хачландырылмасындан габаг олуб (Марк 1:4,8). Жон дейирди ки, Иса Пак Рущла вя одла хачландырачах, дейяряк тювбя олмайанлар щаггында (chaff кими баша салынмыш) (Лука 3:16-17). Пак Рущ Аллаща гюря верилиб. Хаиш елийяряк вя ял гоймагла бирликдя гедян Пак Рущ адамын ичиня Дахил олур. Беляликля Пак Руща бцтцн иш верилир. Пак Рущ хачланыдрмагдан габаг олур вя щяр бир кяснян ялагядя олур. Пак Рущ Аллащын сечимини Исадан гястярир (Йахудиляря гюндяриш 7:25). Рущун биринжи бары хачалндырылан адам верилиб, Romanлар 8:23 сурасында тямиз гюстярилир ки,гябул едилмя баш вермир бядяндян чыхмамыш. Беляликля биз йенидян анадан олмушух лакин гцндя рущда Иса Пейгямбярин ичиндя бюйцйцрцк, биз Аллащын шющрятиня киряня кими. Бу Пак Рущун суйу Аллащын Жакова сюз вермясииди, щансы Isaiah 44:3 ыурада йазылыб. Танры Аллащ дирилик суйун фонтаныдыр (Йеремийа Китабы 2:13, 17:13; щямчинин Захарийа 14:8). Бу дирилик суйун чайыдыр (Вящй 22:1). Иса, Рущун данышыьыдыр (Йоан 7:39), онун щагында дири суйун ахыныдыр (Йоан 4:10-14, 7:38 cf. Исайа 21:3, 55:1, 58:11; Изикийил Китабы 47:1). Исраил Рущи тямизляндирилмишди Ezekiel 36:25 сурасындан, щансы щяйатын йахуд Пак Рущун суйуду. Сечилян бу судан щяэимсиз гютцрцр (Вящй 22:17).
Фясил 3.
Инсанларын жавабдещлик юйрятмяляр
3.1.1 Иллащи бир ибадят мя ситайиш етмяк образы кими
3.1.1.1 Ситайяш етмя образы
Биринжи позисийасы вя йеганя нишаны вар вя щямяшя сечилянляр цчцн йеганя Аллаща инам вя Иса Пейгямбяря табе олунмуш мцнасибятя инам. Биз айры бир Елощимя ситайиш етмирик йалныз Аллаща (Нятижя 34:14; Ики Ганунлуг 11:16) якс щалда биз даьылажыг (Ики Ганунлуг 30:17-18).
Аллащ юз илк ямирин бу жцр верди
Мян Танрыйам сизин Аллащыныз щансы сизи Мисирдян гятириб, гуллар торпагындан. Сиз мяндян габаг щеч бир Аллащ(лар) (Елощим) биля билмярсиниз (Нятижя 20:2).
Габаг сюзцнцн мянасы бурада бундан башка йериня кими ифадя олунур йахуд Аллащын гцжц биз баша дцшцрцк Аллащ Ата олмаг кими.
Биз Танрыны Аллащы севмялийик вя Она гуллуг етмяли бизим бцтцн цряйимиз вя рущумузла, йани бизим щяйатымызла, вя нятижядя биз йажышы лазым фясилдя алажайыг вя тюлялярмиз щейванлар иля долажаг. Башга сюзлярля дейяряк, биз лазымы гядяр йедирдиляжик (Ики Ганунлуг 11:13-15). Лакин бизим Йени Мцгавилямиз вар щарада Танры юз низамларыны бизим бейнимиздя дцзялдир вя цряйимиздя йазы. О, бизим Аллащымыздыр вя биз Онун нюкарларыйых, Она ситайиш етмяк, Онун низамларына табе олараг бизим тябийятимиздядир (Heb 8:10-13).
Биз гяряк Танрынын Аллащын габаьында ситайиш едяк (Ики Ганунлуг 26:10; Самуйелин биринжи китабы 1:3, 15:25). Бу Аллащ йеганя доьру Аллащдыр щансы Аллащ Атадыр. Ядяби йашамг цчцн Ону вя Онун оьлуну Иса Пейгямбярини танымаг лазымдыр (Йоан 17:3). Биз Аллаща йазырыг, Онун щющрятли Ады; биз Аллаща ситайиш едирик пак дцзялдирилмиш йердя (Псалмалар 29:2, 96:9). Бцтцн йер она ситайиш едир вя Онун адына тяриф едиляр (Псалмалар 66:4). Будур пейьямбярлик вя бу йахындан гяляжяк. Бутун миллийятляр Онуниля дцзялдирилмиш гяляжякляр вя баш яйиб тир-тир титрийяжякляр (Псалмалар 96:9) онун габаьында, Онун адыны шющряндиряряк, чцнкц О йеганя Аллащды (Псалмалар 86:9-10), бизи йарадан Иллащи. О, бизим Аллащымыздыр вя биз онун ялиндя гузуларыг (Псалмалар 95:6-7). О. Пакдыр (Псалмалар 99:5,9). Ситайиш етмяйин баша дцшмяйя ики йолу вар щансы Аллащы баша дцшмякля бирликдтядир сичилмишялярин гатылашмаьын ясасийля. Ики йол: Динж гцнц (from Нятижя 20:8,10,11; Ики Ганунлуг 5:12). Динж бизнян Аллащын арасында олан йолду щансы бизи Пак едир (Нятижя 31:12-14); вя
Йахуди Пасхасы. Йахуди Пасхасы бир уолдур йахуд нишандыр Exodus 13:9,16 сурада йазылдыьы кими, Йахуди Пасхасы, дахил едяряк Лязят верян Тямиз Чюряйи, Аллащын йолундан нишанындан биридир (Ики Ганунлуг 6:8) вя Онун Исраилдян азад олмасы (Ики Ганунлуг 6:10) щансы, Йени Вясаитдяндир бцтцн Хрестианлара даьылмыш (Ромалылара гюндяриш 9:6, 11:25-26).
Бу нишанлар низамындыр, Динж гцнц вя Йахуди Пасхасы, спесифик олараг бцтпяряслийя гаршы цчцндцр (Ики Ганунлуг 11:16). Бу ики нишан айырыдыжыдыр Аллащын сечиминин ялиндя вя алында, вя Пак Рущла, айырмагын вя йа гатылашмаьын 144,000 ахырынжы гцня дяк Вящй 7:3 сурада дейилдийи кими. Онлар апарыр чыхардыр галан Пак гцнляря. Иса деди: Сиз гяряк ситайиш едясиз юз Аллащыныза вя тякжя Она сиз ситаиш (йахуд гуллуг) едясиниз (Матфей 4:10; Лука 4:8). Беляликля гуллуг юзц ситайишди библийанын ичиндяки кими. Аллаща ситайиш талейя гюря мянасыз ситайишдир (Матфей 15:8-9). Аллаща гюря щаммы гяряк Она ситайиш етсин Рущда вя дцзгцнлцкдя (Йоан 4:21-24). Она гюря ки, биз доьурчу кясилмишиг биз Аллаща ситайиш едирик рущда вя шющрятдя Иса Пейгямюярдя (Филипианлара Гюндяриш 3:3). Бцтцн Бюйцллярин шурасы вя Исанын юзц Аллаща ситайиш едир щансы щяр бир шейи дцзялдиб вя щансы онларла дцзялтди вя йашадажаг (Вящй 4:10). Исанын истяйийля икисидя низамдя олан (Нятижя 20:3) вя вящй гюря, биз Аллаща ситаиш едирик (Вящй 22:9).
Жамаат ситайиш едир Танры Аллаща (Псалмалар 39:12, 54:2) щансы ешидир.Няйя ситайиш едсяз онуда аларсыз инансаз (Матфей 21:22). Иса адамлар цчцн бир мисал кими олду Аллаща ситайиш едяндя вя бизим Аллаща щансы Атадыр (Лука 6:12). Мисал нежя ситайиш етмяк лазымдыр Аллаща Ситайишдя верилиб щансы Иса тяряфдян верилмишди вя гюстярир ситайишин гурлушуну (Лука 11:2-4). Биринжи образын сечими вя хидмяти сюзя ситайишдир йахуд гуллугдур (Ямял6:4). Бюйцкляр шурасы верилиб нязаря цчцн ки, ситайиш пака дцз олсун (Вящй 5:8).
Бирликдя вя разылыгда ситаиш етмяк бир апостолар кими мисалды (Ямял1:14).Бу бцтцн Килсяиля гябул едилиб (Ямял12:5).
Ситайиш тяк Кился цчцн дейил; бу о адамлар цчцндц щансы чалышыр, анжаг ишыгландырылмышдар цчцндцр вя Аллащын дцзгцнлцйцня табе олмур. Иса низамын ахырыды (йахуд мяксядиди) адамлар цчцн щансы инаныр вя дцзяля биляр (Ромалылара гюндяриш 10:1-4).
Ситайиш кюмяк елийир. Чох дуалара жаваб верилир хейир-дуаиля щямчинин саьол дейилир ситаиш елийянляр тяряфдян (Корефйанлара гюндяриши икинжи китаб 1:11). Ситайиш едян гяряк рущда олсун (Ефесианлара гюндяриш 6:18). Ситайиш гяряк кясилмядян ола (Колосйанлара гюндяриш 4:2-4) вя бу кюмякди дцз вя щаглы олмаьа (Ефесианлара гюндяриш 6:14). Щаглы адамын Ситайиши чох гцжлц олур. Инам ситайиши хястяни саьалдажак вя гцнащларынын йуйулмасыны тястиг едир. Она гюря биз юз гйнащларымызы гюрцрцк вя бир-биримиз цчцн ситайиш етмякля биз саьала билярик (Иаковун гюндяриши 5:15-16).
Аллащ бизим даьымыздыр, бизим гцжцмцз вя бизим хиласымыз, кимдя биз хилас йери ахтарырыь (Псалмалар 18:1-2). Биз она инанырыг вя горхмуруг (Исайа 12:2). Хилас щаггында билмяк Исанын вя Пейгямбярлярин гцжцдцр (Лука 1:77). Билик Килсийя йайылыр вя Паклар бурада Аллащын гизлилийиня апарыдыжылар (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 4:1). Хилас Йащулилярдяндир (Йоан 4:22), вя Исада генишляндирилмишди о адамлара щансы Аллаща ситайиш еделяр рущда вя щаглыгда (Йоан 4:23-24). Бурада башга хилас ады жяннятдя йохду верилиб адамлара щансыны биз сахлыйажых (Ямял4:12). Беляликля хилас Евангелийайнан верилмишди, Аллащын гцжц оларак щансы щамыны хилас едяжяк, биринжи Йащудиляри сонра Бутпярсляри. Евангелийада Аллащын щаглыгы гюстярилиб тнамдан инама, чцнки о инамла щагды вя гяряк йашасын (Ромалылара гюндяриш 1:14-17). Аллащ адамлары пислик цчцн елямямишди анжаг Исадан хилас алмаг цчцн (Тесалонианларын биринжи гюндяриши 5:9). Аллащын анлаиши Иллащили кюврялмякдя, щансы пешманчылыьа гятирир щансы хиласа чякир (Корефйанлара гюндяриши икинжи китаб 7:10). Беляликля Евангелийа щагг сюзцдцр, вя буна гюря, Евангелийанын хиласы айырыдыжыды пешман оланла Пак Рущун арасында (Ефесианлара гюндяриш 1:13). Хилас гизлядилмиш йазылардан вя Пак Йазыдан. Аллащ тяряфдян рущландырылан, Пак Йазы гадирди пешман оланы хилас етсин Иса Пейгямбяря инамла (Икинжи китаб Тита гюндяриш 3:15-16). О, оьул олмаьа бахмыйараг о табе олмаьы ишкянжядян юргяниб. О нюгсансыз олмагла яла бир хилас кими олду онлара щансылар щнун низамларыны сайыр (Йахудиляря гюндяриш 5:8-9).
Беляликля О бир дяфя гцнащла иш гюрмяйя тяклиф вя икинжи дяфядя олажак, гцнащла ялагийя гирмясин лакин гюздцйянляри хилас елясин (Йахудиляря гюндяриш 9:28). Хилас беляликля щамы цчцндц вя щямяшялтк Пак олду (Иудадан Гюндяриш 3). Беляликля щеч бир вящй йохду Исайа вя Жон ялиня вериляндян сонра Аллащ тяряфдян. Онун щамысы тяляб елийир жамаатын арасында хиласа Библийанын ичиндя йазылыб. Хилас вя гцж вя шющрят Аллащындыр вя Онун тяряфдян Исаиля Онун гулукчуларына верилир вя щеч жцр дяйишиля дилмяз (Вящй 22:18-19).
Ахыр Пакларын йахынлашмаьы Пак Рущла олур щансы низамларын цстцндя гурулур Библийада йазылдыьы кими Гядим Вясаитдян щансы баьлыды низамда вящйля.
Иса низамлары Синаеда вериб бир Разылыш йахуд Иштракчы Мяляйи кими, Yahвeh Мяляйи кими. О, деди
…жяннят йер кечяня кими , ня бир йотта, ня бир нюгтя, кечмийяжяк щяр шей гуртармыйынжа. Ким онда динжялся ян кичик бир ямирлярдян бири она дцшцр вя беля адланыр о жяннятин Падшащлыьында; лакин о щансы онлары елийир вя юргядир онлары онлар адланажаглар яла жяннятин Падшащлыьында … (Матфей 5:18-19).
Беляликля Иса щеч нягядяр низамы азалтмады. О низамлы вя ямр алтында олан адамлары охшар елясин. Низам вя Пейгямбярляр Жондан габаг олуб. Жондан йахшы хябярляр Аллащын Падшащлыьы щаггында йайылмышды, вя щяр кяс йеридирди ону гцжля (йахуд мяжбури едилирди) (Лука 16:16).
Анжаг жяннят вя йер цчцн щасанды кечиб гетмяк няйинки низамын бир нюгтяси итмяк цчцн (Лука 16:16-17).
Низам Муса тяряфдян верилмишди вя индийяняжяк сахланылмырды (Йоан 7:19). Онлар щансылар низамсыз гунащ елийирляр оляжякляр низамсыз. Онлар щансылар гунащ елийирляр низамла оляжякляр низамла (Ромалылара гюндяриш 2:12) гунащ цчцн низамсыз йахуд трансгресийа низамыдыр (1Jn 3:4). Кясилмя юзцнцн ичиндя низам сахламаг принсипляри вар щансы кясилмянин щяжмиди. О, кясилмя низамыны сахлыйыр вя щал буки о кясянди вя бу низамы инамсызлара сахлыйыр. Йахудиляр онларды щансы низамы ичиндя Йахуди олараг сахлайыр. Лакин онлар щансылар ки, дейилляр ки, онлар йахудидиляр анчах онлар мящкум олмурлар (Вящй 3:9) вя онлар еля олунажаглар ки, Пакларын габаьында алчалажаклар. (Бу алчалмах щямчин тяржцмя олунур ситайиш кими вя Исыйа вя Сечилмишя гаршыды).
Низам пакды вя ямрляр дя пакды вя тякчя онлар вя йахшыдылар (Ромалылара гюндяриш 7:12). Низам онда гятириб чихартмыр юлцмя анчаг гунаща гятирир чыхардыр, щансы низамын трансгрессийасыдыр, щансы адамларла ишляйир (Ромалылара гюндяриш 7:13).
Низам паклыдыр анжаг инсанлар щиссийятлидир, гунащын алтында галыблар (Ромалылара гюндяриш 7:14). Дцзгцн дяйишилмиш инсан Аллащын низамларындыа фярящлянир онлар юз ичиндя (Псалмалар 119:1 ff; Ромалылара гюндяриш 7:22). Низам жамааты Исанын йанына апарыр кимди низамын ахыры (Ромалылара гюндяриш 10:4). Рущун далынчаг гедяряк щяр инсан азад елийир низамлардан (Галатлара гюндяриш 5:18). Она гюря ки, о низамдан имтина едир йох она гюря ки о низамы ичиндяки истящдя сахлыйыр вя дцзгцн щярякят щансы бизим ичимиздядир (Йахудиляря гюндяриш 8:10-13). Аллащын низамы далынжаг гедир инама гюря вя ишя гюря йох (Ромалылара гюндяриш 9:32). Низамлары йерня йетирмяк Пак Рущу сахламаьа бир мянадыр, щансы низамлары сахлайанларын ичиндя галыр (Йоан биринжи китабы 3:24; Ямял5:32). Мцнкцн дюй низамы сахламайараг Христиан олмаг вя Аллащы севмяк. Бу мяжбурийят юзцня дюрдцнжц низамы Динж низамыныда нязяря алыр.
Аллащын гцзяшти бцтцн жамааты хилас етмякдян цчцн дцзялдирилмишди, юргядяряк бизи инамсызлардан вя щяййатын ещтирасларындан узаг дцшяк вя тямиз, пак вя
иллащи йашайыш бу дцнйада, хейир-дуа веряряк инама вя йаранмаьа Аллащын шющрятиня вя бизим хиласчымыза; Иса Пейгямбяр (Тита гюндяриш 2:11 бах Marshalын ДЦЗЯЛДИЛМИШ СТАНДАРТ РЯВАЙЯТ Interlinear Йунан-Иnglиs Йени Вясийят). Иса беляликля Мящшур Аллащын шющрятидир бизим хилсчымызды (Тита гюндяриш 2:10). Гцзяшт беляликля Исанын ямяйинин мящсулудур.
Кился мцдафийя олунур Аллащын гцжцйля хиласа инамла щансы сон дяфя гюрсядилмяйя щазырды (Пйотр гюндяриши биринжи китаб гюндяриши 1:5). Инамын ахры рущумузун хиласыды. Пейьямбярляр габжадан хилас щаггында данышырдылар анжаг билмирдиляр вахеы вя Мессищанын адамыны ня вахт онлар онун искянжя чякмяйини вя шющрятини дедиляр (Пйотр гюндяриши биринжи китаб гюндяриши 1:9-10). Гунащ бу дцнйайа Адам тяряфдян биринжи гялди вя Адамдан Мусыйа гядяр варыйды. Юлцм гцнащын ахыриди (Ромалылара гюндяриш 5:12). Гцнащ Мусыйа низамлар веридмякдян габаг варыйды (Ромалылара гюндяриш 5:13). Беляликля низамларын ахырыны Адам билирди ки, гцнащ сайылмыр низам олмаса. Гцзяшт инсаны гцнащдан вя низамдан азад еляди. Щарада гцнащ чохалды, низамын алтында, гцзяшт ися гуртарырды (Ромалылара гюндяриш 5:15-21). Бир адамын табе олмаьыйла чохсу дцзгцн гцзяшт едячякляр, щансы идаря едир дцзгцнлцкля ябяди щяйата йахылмыш Исада (Ромалылара гюндяриш 5:20-21).
Исанын ичиндя олана щеч бир гцнащкандырылма йохду. (Ромалылара гюндяриш 8:1). Низам беляликля биздя едилмишди щансымыз Иса иля бирликдя гязирик (Ромалылара гюндяриш 8:4).
Рущ аьылы юз мягсядийля йюлляндирир (Ромалылара гюндяриш 8:5). Бейин щансы бядянин ичиндя гурулуб Аллаща гаршыды. О, Аллащын ганунларына табе олмур вя щягигятян щеч бир гануна табе дейил (Ромалылара гюндяриш 8:7). Беляликля, щиссийятли вя чевирилмяйя гадир олмайан бейин гюрсядилир онун маликийля Аллащын низамларыны сахламаьа. Онун рущу щансыны Иса блцлярин ичиндян галхызды Христианын ичиндя йашайыр, щяйаты рущла верян вя инсанын ичндч сахлыйан (Ромалылара гюндяриш 8:11). Щамы щансы Аллащын рущуйла бирликтяди Аллащын оьулларыды (Ромалылара гюндяриш 8:14) вя бу Аллащын гцзяштийляди. Низам Муса тяряфдфн верилиб, гцзяшт вя щагг Иса тяряфдян гялиб (Йоан 1:17). Биз беляликля кышкырырыг Абба йахуд Ата щямин оьуллуьу инкишаф едяряк (Ромалылара гюндяриш 8:15) бизим гардашымыза Иса Пейгямбяря верилдийи кими.
Низам юзцня гюря щягигийят гятимир. Адам щягигятлянмишди Исайа инамла (Галатлара гюндяриш 2:16). Онлар йашадыьы юмцр Аллащын Оьлуна инамилядир (Галатлара гюндяриш 2:20). Низамла, биз юлцрцк низама щансыны Аллаща йашайа билярик (Галатлара гюндяриш 2:19). Биз Аллащын гцзяштини сыфыра чякмирик гануну сахлыйарак чцнки биз гануниля тямизлянмирик (Галатлара гюндяриш 2:21). Биз низамы сахлыйырыг чцнки Рущ бизи идаря едир вя низам Аллащын юзцндян олур щансыны биз гютцрцрцк вя щансындан биз йарысыны гютцряник (Пйотр икинжи гюндяриши 1:4), Иса кими.
Биз сахланылмышыг низамиля йох Исанын гцзяштийля (Ямял15:11). Гцнащ сечилмишдяря щеч бир тярсир гюрсятмир чцнки онлар низамын алтында дейилляр лакин гцзяштин алтындадылар вя Аллащын гуллухчуларыдыр (Ромалылара гюндяриш 6:14,15). Буна бахмайараг биз низамы трансграсийа едяряк гцнащ елямирик чцнки биз Аллащын гуллухчусуйух вя дцзгцнлцк гцнащ йох, гулаг асылыр црякдян дцз бизя юргятмялярдян щансына биз верилмишдик (Ромалылара гюндяриш 6:17-18). Нязяря алараг ки. Биз гцнащ елийяряк юлмцшдцк вя инди Иса тяряфдян дирилмишик онун гцзяштийля (Ефесианлара гюндяриш 2:5). Биз йцксялмишик отурмушух Исаиля жянняти бир йердя ки, Аллащ гюрсядя билсин онун иллярля гялдийи вя онун варлыьыны щансыны гцзяштя вя йахшылыьынын сыбыбиня Исадан инсанлардан алыр (Ефесианлара гюндяриш 2:6-7). Гцзяштя гюря биз инама гюря сахланылмышыг. Бу индивидумунун сечилмямясидир; бу Аллащын вергисидир вя ишя гюря дюй ки, щеч ким ловьаланмасын (Ефесианлара гюндяриш 2:9). Беляликля биз низамыны Рущдан сахлайырыг Аллащын гцзяштийля.
Бурада щяч бир мяжбурийят йохдур бу низамлары сахламаьа, вя бу дяйишилмязди биз гюрдцйцмцз кими (Матфей 5:18; Лука 16:17). Бу дцзгцн сахланылмамышды Йахудиляр тяряфдян Исанын вахтында (Йоан 7:19), яняняиля дяйишилмишди (Матфей 15:2-3,6; Марк 7:3,5,8-9,13) йцкя йахуд бойундурука Йахуди гун мцялимлярийля, щансы Аллащын цстцндя мякямя кечирирдиляр (Ямял15:10). Аллащын ямрлярини сахламаьа йухардан гуртармыйан мяжбурийятдир. Бу йашайандыр вя самаатын олмаьына гядяр йашайажагдыр.
Христианлар сахланыбдир гцзяштля низамла йох. Бяс нийя онда бу яшкарды ки, онлар тястиглийив вя низамы сахлайырлар? Чцнки:
Аллащын низамы ямялягялир онун йахшылыг тябийятиндян.
Аллащын низамы гялир чыхыр онун тябийятиндян вя о ябядидир чцн ки, Аллащ дяйишилмязди, щансы юзцня гюря Йахшыны мяркязи вя ахырынжы йахшылыьды. Марк 10:18 сурада Иса деди: Нийя мяни йахшы адландырырлар? Йахшы тяк йахшыдыр йахуд ня цчцн мяндян сорушуллар йахшы нядир? Йахшы тякдир. Ягяр сиз юз щяйатыныза ямрляри сахлайараг (Матфей 19:17). Аллащын йахшылыьы чякир апарыр бизи пешманчылыьа (Ромалылара гюндяриш 2:4). Аллащын тябийяти дяйишилмяз йахшылыьды. Жяннят Башчысы Онунла бирликтядир. Беляликля, онлар ябяди олурлар юз тябийятиндя вя йахшылыьында.
Бу жцр, Иса щямянкиди дцнян, бу гцн вя илляр бойу (aioonas) (Йахудиляря гюндяриш 13:8). Сечим, Иллащи тябийятинин йары гютцрян (Пйотр икинжи гюндяриши 1:4), рущанинин бир гисми олуб, о бир Melchisedek щансы верилмязди (aparabaton) вя дяишилмязди иллярля (aioona) (Йахудиляря гюндяриш 7:24). Иса маликдир бцтцн сахласын ондан кечяни йахынлашаны Аллаща (бах Йахудиляря гюндяриш 7:25 Marшalын Йунан-Иnglis Interlinear). Анжаг о ситайиш образ дейил щамчинин Аллащда дейил щансынын ямрляри йериня йетирилижяктир.
Аллащын ганунлары гяряк давам едилсин инамла ишля йох (Ромалылара гюндяриш 9:32). Бизим Йени Сазишимиз вар щарда Аллащ юз низамларыны бизим бейнимиздя тязядян гурур вя онлары бизим цряйимизя йазыр. О, бизим Аллащымызды вя биз Онун гуллухчуларыйых, она ситайиш етмяк, Онун ганунларына табе олмаг бизим тябийятимиздяди (Йахудиляря гюндяриш 8:10-13). Беляликля гыраг нишанлар щечнядир. Бу Аллащын низамларыны сахламагды вя бизимля бир йердя бизи кясир (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 7:19) бир христиан вя рущландырылмыш Исраил. Бу онларды щансылар яждящаны гызыштырырлар Аллащын ямрлярини йериня йетиряряк. Аллащын ямрлярини йериня йетиряряк онлары таныдыр далына дцшян кими (Вящй 12:17). Онлар Пакдылыр щансылар Аллащын ямрляриня табя едиляр вя йериня йетирирляр (Вящй 14:12).
Мцгяддясляр Аллащын Ибадятханасыдылар йахуд пакдылар, naos, вя Аллащын ичиндя йашйырлар. Кимся Аллащын Ибадятханасыны даьыдса Аллащ ону даьыдар. Аллащ цчцн Ибадятхана ракдыр вя о Ибадятхана бизик (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 3:16-17). Буна гюря, бурада бир мяжбурийят вар ки, христианлар юз бядянлярини саьлам сахласынлар ки, Аллащын рущуна сыьа вя малик ола билсинляр. Чцнки Аллащ деди ки, О бизим ичимиздя йашыйажагды, вя бизим арамызда йашыйажах, вя О бизим Аллащымыз олажах. Биз гяряк пак вя айры галаг. Аллащ бизим Атамызды вя биз Онун ушагларыйых (Корефйанлара гюндяриши икинжи китаб 6:16-18 loosely quotes мятинин нюмряляри; Левит китабы 26:12; Изикийил Китабы 37:27; Исайа 52:11; Самуйелин икинжи китабы 7:14).
Буна гюря Христианлар гяряк гарышмасынлар инамсызлара (Корефйанлара гюндяриши икинжи китаб 6:14). Онлар гяряк юзцнц тямиз сахласынлар щяр бир бядяня вя руща натямизлик оланда, паклыьы нюксансыз елийяряк Аллащдан горхараг (Корефйанлара гюндяриши икинжи китаб 7:1). Беляликля онлар яввялдян сечилмишдиляр вя сахланылмышдылар Рущун ишигландырылмасыйла вя щягигятя инамла (Тесалонианларын икинжи гюндяриши 2:14). Щягигят сечилянин аьыл саьламныьы вя гейд едилмиш цчцн мячбуриди. Бу Библианын инкишаф едилмиш бир нечя низамларынын спесефик бир мянасы вя мягсяди вар. Бу низамла бирликдя ибадятхананын юлчцлмяси Аллащ тяряфдян бир йер тутур (Вящй 11:1).
Кился кяряк он ямрляри сахласын вя онлардан кянар чыхмасын щансылар Ахыр 20:1-17 сураларында вя Тюврят 5:6-21 сураларында гюстярилир.
Биринчи ямр
Мян Танрыйам сизин Аллащыныз, щансы сизи Мисирдян бура гятириб, гул евиндян. Сиз мяндян габаг щеч бир Аллащ танымалы дейилсиз.
Аллащ Атадыр вя йеганя Аллащдыр (Йоан 17:3) вя щеч бир елощим йохдур щансы онла бир йада габагды. Мцнкцн дейил щеч бир айрысына Исаиля бирликдя ситайиш едилсин.
Икинжи ямр
Сиз гяряк юзцнцзц охшатмыйасыз щеч бир аьыр, йахуд щеч бир шейя щансы йухарда чянняттядир, йахуд щансы йерин ичиндядир, йахуд суда йерин алтындадыр; Сиз гяряк онларын габаьында баш яймяйясиз вя гуллух етмяйясиз; Мяням сизин Аллащыныз гысканан Аллащыныз, щясир едяряк зиаряти аталарын ушагларына цчцнжц дюрдцнжц нясиля гядяр щансы мяндян зящляляри гедир, лакин гюрсядилир дайанылмаз севэи онлара щансылар мяни севир вя мяним ямрлярими сахлайырлар.
Беляликля мцмкцн дейил щечня охшар елямяк ки, дини ситайишдя вя йахуд симболарда.
Хач едилмяси беляликля гадаьандыр чцнки Килсянин симболудур.
Ямрлярин юзц динин бир гисмидир щансы гюстярир динин системинидир вя онларын щамысы беляликля бяркидилибди.
Цчцнжц ямр
Сиз гяряк Танрыны адыны юзцня гютурмийясиз Аллащ цчцн бу мянасыздыр; чцнкц Аллащ чазасыз онлары гоймайажаг.
Танрынын Аллащын ады онун гцжцнц гюрсядир вя беляликля бу низам тякчя корламагдан гетмир лакин бу йайылыр Килсянин сялащийятин дцзгцн ишлядилмямясиндян вя бцтцн онлары щансы Аллаща гаршы иш гюрмяк истядиляр Исадан.
Дюрдцнджц ямр
Йадында сахла Динж гцнцнц пак сахла. Адты гцн сян гяряк ишляйясян, бцтцн ишини гюрясян; лакин йединжи гцн Динж Танрыйа сянин Аллащына; бу гцн сян щеч бир иш гюрмяли дейилсян, сян, йахуд сянин оьлун, йахуд сянингызын, йахуд сянин киши гулугчун, йахуд сянин гадын гулугчун, йахуд сянин малын, йахуд сянин евиндя галан гонаг(кирячи); алты гцня Аллащ йери гюйц, дянизи вя бцтцн онун ичиндякини йаратды вя йединжи гцн динжялди; буна гюря Аллащ бу гцнц хейир-дуа елийир вя ишыгландыры.
Беляликля йединжи гцн мяжбуридир инамда. Щеч бир Христианин Аллаща гуллуг елийя биляр вя имканы итирмяк Динж гцнц цчцн, индики календарда шянбя гцнц кими танынан. Ситайиш едилмя йединжи гцндян чох няйинки бцтцн низамлары даьыдыр щямидя бутпяряслик кими сайылыр Аллащын ямриндян габаг дцшмякля. Бу бир баш гальызма кими йахуд жадукярлик сайылыр (Самуйелин биринжи китабы 15:23). Икинжи ямрля бирляшиб щансы дюрдцнжц ямри бяркидир вя бутпяряслик олур. Каленлар дцзялтмяк щансы щяфтяляри дяйишир щямян шейди.
Бу биринжи дюрд ямрляр Аллащнан самаатын арасындакы ялагяни гюрсядир вя анлашылыр бир низам кими щансы адланыр: сян гяряк юз Аллащыны севясян бцтцн цряйинля вя бцтцн рущунла вя бцтцн бейнинля ( вя бцтцн гцжцнля Мк. 12:30). Бу биринжи вя ян бюйцк ямрди (Матфей 22:37-38).
Аллаща табе гюрсядилир онун ганунларына бцтцнлцкля сахламаьындан вя гюрдцйцмцз ишдян онлара зярял дяймямякдян.
Икинжи бюйцк ямр
Сян гяряк юз йахындакыны юзцнцн кими севясян. Бундан цстцн щеч бир ямр йохду (Матфей 22:39; Марк 12:31).
Икинжи бюйцк ямр гюрсядир адамларын бирбиринин арасындакы мцнасибяти вя гялян ондан олан алты ямрлярдя дащада гениш гюстярилир вя бу адамлар цчцндц.
Бешинди ямр
Атаныза вя Ананыза лаиг олун бундан сизин йердя йашадыьыныз гцнляр асылыды щансы Аллащ сизя верир.
Аиля мцнасибяти бцтцн адамларын бинюврясиндя олмалыды вя дини бир тяряфдя якс етирилир.
Алтынжы ямр
Сиз гяряк олдцрмцйясиз.
Христианлар низама гюря гцнашлагдырырлар юз гардашына щирсли олмагла. Щирся уол вермяк юз йахынына зорлуг етмяк демякдир. Ким юз гардашына щирсли олур мякямя гаршысына чыхартылыжаг; ким юз йахынына пис сюз деся шурайа жаваб веряжяк, ким деся «Сян гижсян» жящянямдя жаваб веряжякляр (йахуд гябр йахуд жящяням) (Матфей 5:22).
Йединжи ямр
Сиз гяряк зинаны позмуйасыз.
Христианлар жазаландырылар айры бир адама бюйцк истяйи оланда (Матфей 5:28).
Сякизинжи ямр
Сиз гяряк оьрамыйасыз.
Оьрамаг юз йахыныза пистик елямяк демякдир вя Аллащнан юз мцнасибятинизи позмаг демякдир.
Доггузунжу ямр
Сиз гяряк юз йахыныза йалныш вя гаршы субудлуь вермийясиз.
Дцзгцнлцк вя щягигят икиси щардаса бир мянадардыр Йахудинин щямян сюзц олараг.
Христианлар тякчя щагг ола билмяздяр. Субуд олмаьын йаланчылыьыйла гатырыштырылмасы цз-цзя гяляир Исанын хиласыйла.
Онунжу ямр.
Сиз гяряк гюзцнцзц юз йахынынын евиня салмыйасыз; Сиз гяряк гюзцнцзц юз йахынынын арвадына салмыйасыз, йа онун киши гуллугчусуна, йа онун фрвад гуллугчусуна, йа онун малына, йа ешяйиня, йа да кы щяр бир шейя щансы йахынызынкыдыр.
Гюз салмаг юзц ьир просесди сиз мадди бир щейя йахуд жинси ялагяйя гиряряк юз Аллащынызын ялагясиня тохунур. Бу бир бутпяряслийин ичиндя олан бир шейди. Бу айры бир шейи истяк обйекти едяряк бцтцн айры ямрляри позур. Бу ишдя ямр фурланыр бу истяк гяляжякдя о бирсиляринин щямян шейи елямяйя гятириб чыхардыр вя бир шейин сахланылмамасы обирсиляридя позур.Беляликля щеч бир гцнаща йол йохдур. Гунащ юзц низамын трансгрессийасыдыр. Иса тямамийля баша салды низамы Матфей 5:21-48 сурасында; Ахыр 20:13 сурасындан бирликдя ялагядядир; Тювбят 5:17, 16:18 сураларында вя Лука 12:57-59 да.
Ямрляр валидейинляр тяряфдян ушаглара юргядилмялидир нясилликчя гедяряк. Онлар бир мяна олмалыдыр яллдя вя евин гапысынын диряйи олмалыдыр (Ики Ганунлуг 7:7-9).
Йемяк низамы Левит Китабы 11:1-47 вя Тювбят 14:4-21. Бунлар инсанын физики бядянини вя саныны саьлам сахлайараг вя сяс физики принсипляринин цстцндя гурулур. Ямр гяряк пак олсун вя бядян Пак рущ цчцн лаик олсун. Бурада елими сюзлц низамлар вар йемяк цчцн. Ганын иштядилмяси гадаьандыр Тювбя 12:16 вя онунла бирликдя гадаьандыр Levitiкus 3:17. Щечня юзц юлмямиш вя хараб олмамыш йейилмялиди (Изикийил Китабы 44:31). Йемяйя гадаьан олан йемякляр Левит Китабы 19:23-26 гюрсядилир. Бу низамлар рущи мяналыдыр.
Йединжи гцн саьланылмалыдыр (from Нятижя 20:8-11; Ики Ганунлуг 5:12-15) бир хцсуси ямр кимидир Аллащын он ямри еяряфдян. Бунлар адамлар цчцн даьылмаз бир гурлушду. Базар пакды. Ким буну беля саймыр юлур вя онларын адамларын арасына дцшмцр (Нятижя 31:14-15). Бу щямяшялик сазишди Исраилин адамларынын арасында вя баьлянылыб щямяшялик Аллащнан онлары арасында, Ону йарадыжы кими гюрсядяряк (Нятижя 31:15-16). Бцтцн Христианлар рущи ираилидиляр вя гяляжякдя щамы гяряк Исраилли олсун. Буна гюря Базар гцнц бир нишанды Аллащнан онун жаматынын арасында ябядидир. Бу гцнц сахламамаг юлцмдц Иса тяряфдян вя онун икинжи дирилмясийля (see Вящй 20:5).Динж гцнц фяхирди вя Аллащ пак гцнцдцр. Бу бир щечня етмямяк динж гцнц дейил лакин пак йыьылмады (Исайа 58:13-14). Щеч бир иш вя чятинликляр бу гцн олмалы дейилляр (Йеремийа Китабы 17:21-22).
Бизим Аллащ динж гцнцнц щямяшя сахлайыб (Марк 6:2). Апостоларда бу гцнц сахлайыр (вя Пак Гцнляри) вя биздя сахламалыйыг. Аллащ йенидян Динж гцнцнц йеридяжяк, Йени Айлары вя Пак Гцнляри низамын гцжцйля миниликдян сонра Мессищанын идарясиндя, о миллятляри жазаландырараг щансылар табе олмулар (Исайа 66:22-23; Захарийа 14:16-19).
Йени Айлар низамларла сахланылмалыдырлар (Рягямляр 10:10, 28:11-15; 1Chron. 23:31; 2Chron. 2:4, 8:13, 31:3). Тижарят бу вахты Базар вахты дайандырылыр (Amos 8:5). Исраил йени айлары сахлайыр (Исайа 1:13-14; Ezra 3:5; Неимейа. 10:33; Псалмалар 81:3; Hos. 2:11) Кился елядийи кими бцтцн юлкяляря. Кился йени Айлары сахлады Динжля бирликдя вя Пак Гцнлярля (Колосйанлара гюндяриш 2:16). Йени Айлар сахланылажаг Мессищанын тязядян дцзялдирилмясийля Динж Гцнц кими (Исайа 66:23; Изикийил Китабы 45:17, 46:1.3.6).
Иллик Пак Гцнляр Левит Китабы 23:1-44 вя Тювбят 16:1-16 йазылыб. Бу Пак Гцнляр Аллащын хилас йолунун гцзгусудур. Пак Гцнляр:
Чюряк шяелийи вя пасха
Pentecost
Trumpets байрамы
Гцнащ йума гцнц
Tabernacles йахуд Booths шянлянмяси
Сон яла гцн
Бунлар мяжбуридирляр вя спесифик лазимйятля нишанланыр Аллащла вя Онун адамларыйла. Пак Гцн Динж Гцнц кими гюрсядилир.
Евлянмяк бир пакдыр. Бу гюрсядир Исанын вя Килсянин бирлийини Аллащын алтында (Вящй 19:7,9). Бу рямз Матфей 22:2-14 йазылыб. Бу бир инкишаф едилмиш Исаиля ялагядя олан бир йарадыжылыгды (Матфей 25:10) щансы рущун щазырлыьыны гюрсядир. Бир бирини анламаг вахтындан сонра щеч кяс евлянмийяжяк. Евлянмяк инсанлар цчцн едилмишди вя щеч бир йцксяк бурада олабилмяз (Матфей 22:30). Беляликля жамаат юлцмдян сонра дириляндя евлянмиляр вя евлянмяйя верилмиляр (Марк 12:25). Бу ня вахт онлар сайылыблар ки, йцксяк олсунлар тязядян дирилмякля. Онлар онда Мялякляря йахындылар вя Аллащын оьулларыдылыр (Лука 20:34-36).
Беляликля евлянмяк жамаат цчцндц вя онлар олмуйандан сонра юзцнц евлянмяк итиряжяк. Адам йаранандан беля гурулуб ки, щяр бир инсан гяляжякдя юз ата вя анасыны
Гойуб юз рвадынын йанына гедсин вя онунла бир бядян олдсунлар (Генезис 2:24).
Арвад арвадыр вясаитийля вя Аллащ истяйир ки ондан йахшы бир нясил ямяля гялсин. Танры айрылмаьы севмир, щансы писликдир (Малачи 2:16). Айрылмаг Муса тяряфдян бахылыр вя Христианлар айрылмалы дейилляр юз йарларыйла анжаг баржя натямизлик алдатма олса (Матфей 5:31-32). Няйи Аллащ бирляштириб инсан тяряфдян айрылмалы дейил (Матфей 19:3-12). Вя йалныз инанан йар инамайан йарла айрыла биляр (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 7:10-16).
Аллаща Малийя жавабдещлийи Тювбя 12:5-19 йазылыб. Бу щяр бир христианын жавабдещлийиди ки Килсянин ишляриня кюмяк елясин. Принсипляр гялибляр tithe вя Аллаща кешиш тяряфдян верилиб вя Исраилдя олараг (Ики Ганунлуг 12:9-14) вя Ибадятханайа гялир чыхыр. Ибадятхана вергиси верилирди ки, Гцнащыны Йусун. Верги гютцрцлмцшдц Неимейа 10:32 йазылдыьы кими. Иш щямяшя гедирди дцзялдилишля миниллик рящбярлик Мессиадан (Малачи 3:1-6). Malachi 3:7, Аллащ ямр верди ки, милляти Она гайтарсынлар вя О ону онлара гайтаражах. Гайтарыш Аллащын ишийля гюстярилирди вя о ишин йыьарак Кился онлуьуйла (Малачи 3:7). Ким ися бу Кился Онлуьуну вермир бярабрди Аллащдан оьрамаьа (Малачи 3:8-10).
Кился онлуьунун верилмяси, бирликдя Аллащын иши давам едяряк билдирир вя йерлярин мейвяляри Аллащ тяряфдян гайтарылыр (Малачи 3:10-12).
Килсядя Аллаща жавабдещлик апостоларын цстцндядир ягяр щярдян йериня йетирилмясядя, йада бу герийя гюндярилмишди йухардан (Корефйанлара гюндяриши икинжи китаб 12:13-18). Иса бюйцкляри гюндярди, ики икийя, вя онлар ишдя кюмякляндирилмишдиляр ижмалиля щансынан онлар ишляйирдляр (Лука 10:1-12). Щансылар ки, килсядя ишлямишдиляр вя Йевангелийанын кюмяйиня дурулар Йевангелийа онлара кюмяк едир (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 9:13-14). Бу Килсянин жавабдещлийидир оргятмякдя ишлийянляри вя йевангелийаны бцтцн вахт ясасында (Биринжи китаб Тита гюндяриш 5:17-18; cf. Ики Ганунлуг 24:14-15).
Кился Онлуьу Аллащ тяряфдян йахшы сайылыр амма натямиз шейляря вя йа идолара верилянляри имтина едир (Корефйанлара гюндяриши биринжи китаб 10:27). Кился Онлуьу килсяйя верилир ки, о лазым олан щисясиня кюмяк едсин (Биринжи китаб Тита гюндяриш 5:9-10,16). Кился Онлуьу йыьылыр йериндяки йыьынжаьда вя Кился Онлуьу Кился Онлуьундан верилмялидир ян бюйук беля йыьынжаьа щансы Нюмряляр 18:26 вя Неимейа 10:37-39 йазылыб. Биринжи бар низамы тяляб едир тез юдямясини (Нятижя 22:29). Биринжи Аллащдан габаг вя тез чатырылмалыдыр биринжи бар шянлийин башлангыжына; вя хцсусиля Йыьынжаьын йахуд Чаддырларын биринжи гежясиндя (Нятижя 23:19). Биринжи анадан олма Аллащ цчцн пакдыр (Рягямляр 18:15-18).
О ким юз гощумларыны тямин емир вя хцсусиля юзцнцн алясини инамдан гыраг дцшцр вя инандан писди (Биринжи китаб Тита гюндяриш 5:8).
Зеч бир Христиан гяряк имканын кясмясин вя сыхыштырмасын щеч бир инсаны маршындан (Ики Ганунлуг 24:15). Онлар гяряк бцтцн боржларыны гайтарсынлар вя гяряк Динж или щамыйа вя башга динляря боржларыны баьышласынлар (Ики Ганунлуг 15:1-3; Неимейа. 10:31).
Кился Онлуглары тямзимлянир мятинлярин нюирялрийля. Бир санийядядя Кился Онлуьу иштядилмяли дейил юз йериндя, биржя Аллащ дедийи йердя (Ики Ганунлуг 12:17-19).
Цчцнжц илдя динж даиряси, Кился Онлуглары гяряк верилсин йахшы шейляря вя касыблара (Ики Ганунлуг 14:28, 26:12). Цчцнжц Кился Онлуглар илляри 1994-95, 2001-02, 2008-09, 2015-16, 2022-23, 2030-31. Пак ил 2030-31 цч иллик Кился Онлуьунун биринжи щиссясидир йени Йубелейин йахуд йени Минииллийин. Бу яса